Digitaal jaarverslag
College voor Toetsen
en Examens 2015

Honderdduizenden Nederlanders komen jaarlijks in contact met het werk van het College voor Toetsen en Examens (het CvTE), hetzij als examenkandidaat, hetzij als werkgever of vervolgopleider. Per jaar vinden er meer dan twee miljoen afnames plaats van centrale toetsen en examens.

Het is de taak van het CvTE om, namens de overheid, de kwaliteit van de centrale toetsen en examens die onder zijn verantwoordelijkheid vallen, te waarborgen en om scholen en instellingen in staat te stellen de afname van examens en toetsen vlekkeloos te laten verlopen.

Werken aan drie thema's

Het College voor Toetsen en Examens is een zelfstandig bestuursorgaan (ZBO). In de Kaderwet op de ZBO’s is aangegeven dat er iedere vijf jaar onderzoek gedaan wordt naar het functioneren van een ZBO. Voor het CvTE is dat onderzoek in 2014 uitgevoerd door onderzoeksbureau Ecorys. Ecorys concludeerde dat het CvTE in de loop van de jaren een goede werkwijze heeft ontwikkeld. Om zijn positie te versterken heeft het CvTE in 2015 gewerkt aan drie thema’s:

  • - ketenregie
  • - kwaliteitszorg
  • - transparantie

Ketenregie

De regiefunctie van het CvTE omvat zowel de inhoudelijke als de logistieke regie, van informatie verschaffen en beslissingen nemen tot aan onderzoeksopdrachten uitzetten.

Regievoering houdt ook in dat het College zijn verantwoordelijkheid neemt op het gebied van kennis van centrale examens en toetsen, op basis van de wettelijke taken.

Daarnaast wordt de dialoog met experts en deskundigen op het gebied van onderwijs, toetsing en examinering bij voortduring gezocht.

Kwaliteitszorg

Uit het Ecorysrapport volgt dat het College, gezien de verantwoordelijkheid voor de gehele examenketen, toezicht organiseert op de wijze waarop het de regiefunctie uitoefent. In 2015 is een onderzoeksopzet gemaakt om te onderzoeken hoe het College vragen en klachten over centrale toetsing en examinering afhandelt. Ook zal de inhoudsvaliditeit van centrale toetsen en examens worden beoordeeld door een onafhankelijk onderzoeker.

In zijn brief van 10 december 2015 aan de Kamer beschrijft de staatssecretaris hoe de onafhankelijkheid en de kwaliteitsborging van centrale examens en toetsen in Nederland is belegd en georganiseerd.

Transparantie

In 2014 is het CvTE gevraagd om in een zogenoemde ‘technische briefing’ aan de vaste Kamercommissie voor Onderwijs uitleg te geven over de totstandkoming en de normering van centrale examens. In 2015 heeft deze transparantie en kennisdeling zich voortgezet. In de Tweede Kamer is regelmatig aandacht gevraagd voor thema’s en onderwerpen die raken aan de taken van het CvTE.

Daarnaast is het de ambitie van het CvTE om de wisselwerking die er bestaat met het veld te vergroten en te benutten, bijvoorbeeld door meer aansluiting te zoeken bij lerarenopleidingen en vakverenigingen.

Centrale Eindtoets po

In de Wet op het primair onderwijs is vastgelegd dat alle leerlingen van groep 8 een eindtoets moeten afleggen. Het CvTE is verantwoordelijk voor de Centrale Eindtoets die door de overheid wordt aangeboden. Scholen konden in 2015 ook kiezen

voor een eindtoets van een van de andere twee toetsaanbieders die waren toegelaten. Het is de bedoeling dat de Centrale Eindtoets vanaf 2018 een adaptieve toets zal zijn. De voorbereidingen daarvoor zijn al aan de gang.

Resultaten Centrale Eindtoets 2015

In 2015 behaalden de leerlingen van groep 8 uit het reguliere basisonderwijs die aan de Centrale Eindtoets deelnamen (reguliere basisschool, inspectielocaties en particulier onderwijs) een gemiddelde standaardscore van 535,1. Dit komt overeen met het advies vmbo-gt/havo. De landelijk gemiddelde standaardscore van de leerlingen uit het speciaal basisonderwijs (sbo) is 520,3. De maximale score is 550.

Nadat de staatsecretaris op 4 december 2015 een brief over eindtoetsing po naar de Tweede Kamer heeft gestuurd, heeft het CvTE de Terugblik 2015 Resultaten Centrale Eindtoets 2015 gepubliceerd.

Adaptieve Centrale Eindtoets in 2018

Om in 2018 een adaptieve Centrale Eindtoets te kunnen aanbieden is in 2015 gewerkt aan de verdere vormgeving van deze toets. De adaptieve Centrale Eindtoets zal een volledig digitale toets zijn, omdat:

  • de adaptieve toets is geschikt voor afname in het so- en sbo-veld en voor kinderen met speciale ondersteuningsbehoeften.
  • digitalisering van de toets aansluit bij de door het veld gewenste digitalisering van leermiddelen.
  • een digitale toets het ook mogelijk maakt nieuwe vraagtypes te ontwikkelen, die beter aansluiten bij de belevingswereld van de leerling en het gegeven onderwijs.

In 2015 is met een tweetal try-outs bij scholen onderzocht hoe basisschoolleerlingen omgaan met de nieuwe vraagvormen in de adaptieve Centrale Eindtoets. Leerlingen blijken hier goed mee te kunnen omgaan en vinden ze ook motiverend.

000.000

Ruim 164.000 leerlingen hebben de Centrale Eindtoets gemaakt. Tussen 15 april en 5 juni 2015 is zowel de papieren Centrale Eindtoets als de digitale Centrale Eindtoets afgenomen. Deze afnames zijn goed verlopen. In de maanden mei en juni zijn alle leerling- en schoolrapportages verstrekt. Hierbij hebben zich geen problemen voorgedaan.

Diagnostische tussentijdse toets

Met de diagnostische tussentijdse toets (DTT) begeeft het CvTE zich op een nieuw terrein. Het is voor het eerst dat het CvTE een toets ontwikkelt met vooral een formatieve, didactische functie. De DTT is een digitale, diagnostische toets aan

het eind van de onderbouw van het vo voor de vakken Nederlands, Engels en wiskunde. De DTT wordt ontwikkeld in een driejarige pilot in nauwe samenwerking met het onderwijsveld en de ontwikkelpartners Cito, SLO en DUO.

Wat is de DTT?

De DTT is een digitale, diagnostische toets aan het eind van de onderbouw van het vo voor de vakken Nederlands, Engels en wiskunde. De DTT kan op vijf niveaus worden afgenomen en past zich aan het antwoordgedrag van de leerling aan (niet te moeilijk, niet te makkelijk).

Zo krijgt elke leerling een uitdagende toets op maat. De DTT levert voor elke leerling een diagnose op, waarin sterke en te ontwikkelen punten zijn geanalyseerd. Met deze diagnose kunnen docenten en leerlingen werken aan verdere leergroei.

Samenwerking

De diagnostische tussentijdse toets wordt ontwikkeld in een pilot met het onderwijsveld. Deze pilot loopt van 2014 tot en met 2017. In de pilot wordt naast scholen ook samengewerkt met de Universiteiten van Maastricht, Twente en Utrecht, en met SLO. Cito construeert de DTT. Voor de ontwikkeling en implementatie van Facet wordt intensief samengewerkt met DUO. DUO beheert Facet en biedt onder meer technische ondersteuning in de vorm van een helpdesk.

De samenwerking met pilotscholen richt zich vooral op de verbinding van de diagnoses van de DTT met het didactisch handelen van de docent.

De DTT heeft vooral waarde in de handen van een vaardige docent die in staat is de diagnoses te gebruiken om leerlingen verder te helpen in hun ontwikkeling.

00.000

In totaal hebben 280 scholen ervoor gekozen om deel te nemen aan de pilot DTT. In februari 2015 hebben aan de eerste pretest honderd scholen met 18.504 leerlingen deelgenomen. Voor de tweede pretest en de eerste adaptieve afname in februari 2016, hebben zich nog eens 180 scholen opgegeven.

In de maanden mei en juni 2015 zijn de cesuren voor de DTT bepaald. Hierbij zijn ruim 140 docenten Nederlands, Engels en wiskunde betrokken geweest.

Centrale examens vo

Het jaar 2015 was voor de centrale examens in het vo een rustig jaar. De centrale examens werden positief ontvangen, zowel door docenten als leerlingen. Het was ook een jaar van vakvernieuwingen en een jaar waarin belangrijke stappen zijn gezet met het oog op

toekomstige centrale examens. In de media waren opvallend genuanceerde en positieve geluiden te horen uit de examenzalen, zowel van docenten als van leerlingen. Ook de VO-Raad en de inspectie waren positief en spraken van een rustige examenperiode.

Nederlands: referentieniveaus en correctie

Sinds het examenjaar 2014 zijn de centrale examens inhoudelijk afgestemd op de referentieniveaus. In het examenjaar 2015 is ook de normering daarop afgestemd. Daarmee is de afstemming van de centrale examens Nederlands op de referentieniveaus rond.

Het omdraaien van eerste en tweede correctie werd in 2015 breed besproken. De staatssecretaris heeft besloten dat omdraaiing in 2016 niet plaatsvindt. In 2016 vindt een onderzoek plaats naar de mate waarin integrale correctie heeft plaatsgevonden. Bij een negatieve uitkomst brengt de staatssecretaris de eventuele omdraaiing in 2017 opnieuw in stelling.

Nieuwe examens

In het vmbo was het centraal examen aardrijkskunde geheel nieuw. Dat was ook het geval bij de vakken geschiedenis (havo en vwo), natuurkunde, biologie en scheikunde (havo). Daarnaast maakten 27 pilotscholen kennis met de eerste centrale examens (cspe’s) in de nieuwe profielvakken van het beroepsgerichte vmbo.

De invoering van deze centrale examens nieuwe stijl is goed verlopen, dankzij het samenspel tussen SLO, vakvereniging, examenmakers van Cito en het CvTE en vakdocenten.

Digitale centrale examens

Evenals in 2014 mochten de vmbo-scholen in 2015 kiezen of zij de centrale examens bb en/of kb op papier of flexibel en digitaal afnamen. Bij bb koos slechts 2 procent van de 500 scholen voor papier. Bij kb was dat ongeveer 16 procent. De examens bb- en kb-flex zijn voor het laatst afgenomen in ExamenTester. Dat is soepel verlopen. ExamenTester wordt in 2016 vervangen door Facet.

Nu de examens bb- en kb-flex over gaan van ExamenTester naar Facet, is 2016 in principe het laatste jaar waarin scholen kunnen kiezen tussen papieren en digitale centrale examens bb/kb. De huidige ambitie is dat bb- en kb-flex regulier zijn in 2017.

000.000

Het jaar kende een spannende aanloop omdat de examendocumenten voor meer dan 200.000 kandidaten het eerste tijdvak in de meivakantie op de scholen bezorgd moesten worden. Om fraude tegen te gaan waren de examens voor het eerst verpakt in zogeheten ‘sealbags’. Dankzij de inspanning van de scholen, de ketenpartners, DUO/ Examendiensten en Mikropakket kon iedere kandidaat zich op het juiste tijdstip buigen over de juiste opgaven.

Caribisch deel van het Koninkrijk

Het Caribisch deel van het Koninkrijk bestaat uit de zes eilanden Curaçao, Aruba, Sint Maarten, Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Het CvTE heeft met alle zes te maken maar op een verschillende manier.

Met de examenbureaus van Aruba, Curaçao en Sint Maarten, voert het CvTE al jaren een intensief en praktisch overleg over allerlei uitvoeringszaken. Daarbij is sprake van een win-winsituatie: enerzijds profiteren de drie landen van de Nederlandse examenproductie die voor hen als kleine landen niet haalbaar is, anderzijds bieden de drie ook steun aan het CvTE bij de noodzakelijke aanpassingen en de logistiek voor de examens op Bonaire, Saba en Sint Eustatius.

Bonaire, Saba en Sint Eustatius

Op Bonaire werden in 2015 op het vmbo voor het eerst examens volledig volgens Nederlandse regels afgenomen. Waar nodig zijn inhoudelijke aanpassingen gedaan aan de lokale context, zoals het aanpassen van vragen over de ov-chipkaart en van informele Nederlandse taal (‘hij is de pineut’). Dit is met name van belang voor leerlingen in de beroepsgerichte leerweg.

De examens op Sint Eustatius vallen in 2016 voor het eerst onder de Nederlandse regels. Aan de overgang is afgelopen jaar op de school daar, in overleg met het CvTE, hard gewerkt. Complicerend voor de school is dat tegelijkertijd in de onderbouw de transitie naar Engelstalig onderwijs plaatsvindt.

Rekenen in het vo en het mbo

Een belangrijke gebeurtenis voor de rekentoets vo en het centraal examen rekenen mbo was het Kamerdebat op 6 oktober 2015. Naar aanleiding van het Kamerdebat en de ingediende moties, is het beleid rondom

rekenen aangepast. Dat betekent dat rekenen met ingang van het examenjaar 2016 alleen voor het vwo deel uitmaakt van de diplomabeslissing.

Voor de overige schoolsoorten en het mbo geldt dat rekenen verplicht is. Het resultaat wordt op de cijferlijst vermeld, maar het maakt vooralsnog geen onderdeel uit van de slaag- zakbeslissing. Cijferdifferentiatie voor vmbo gl/tl komt te vervallen.

Inzage

Vanaf het studiejaar 2015-2016 is inzage in de rekenopgaven mogelijk. Dat betekent dat docenten en leerlingen/studenten de afgenomen toets in de vier weken nadat de afnameperiode is afgesloten mogen inzien.

Inhoudelijk commentaar kunnen docenten leveren via een digitaal formulier. Leerlingen en studenten kunnen via LAKS en JOB hun commentaar kenbaar maken.

Syllabus rekenen 2F en 3F

Voor de zomervakantie is de Syllabus rekenen 2F en 3F verschenen. Deze syllabus vervangt de oude syllabi (mbo) en toetswijzers (vo). Dat betekent dat vanaf 1 oktober 2015 één sectoroverstijgende syllabus van toepassing is op de rekentoets vo en de rekenexamens mbo.

Als gevolg daarvan hebben alle rekentoetsen en rekenexamens (2F respectievelijk 3F) eenzelfde opzet:

  • de toets of het examen bestaat uit 45 opgaven
  • ongeveer 40% van de opgaven moet zonder rekenmachine worden beantwoord
  • ongeveer een derde van de toets bestaat uit kale opgaven.

Over de rekentoets en het rekenexamen heeft het CvTE in december 2015 een korte film uitgebracht. Hierin is te zien hoe de rekentoets en het rekenexamen tot stand komen.

Feiten en cijfers

Centrale examens vo

Totaal aantal kandidaten

De aantallen kandidaten zijn gebaseerd op het aantal door scholen bestelde centrale examens bij DUO. Het aantal kandidaten dat feitelijk examen doet, ligt gemiddeld genomen enkele procenten lager omdat scholen bij het opgeven van de aantallen soms een zekere marge aangehouden.

De vermelde aantallen zijn de aantallen ingeschreven kandidaten bij het begin van het cursusjaar, zoals verstrekt door DUO. Bron: Cito.

Aantal centrale examens vo exclusief digitale examens

Het CvTE stelt, voor wat betreft de centrale examens voor het vo, middels de syllabi de examenstof vast. Tevens geeft het de opdracht om de opgaven tot stand te brengen en deze vast te stellen. Daarnaast is het CvTE belast met het bepalen van het examenrooster, de toegestane hulpmiddelen en de beoordelingsnormen.

Hieronder het totaal aantal papieren centrale examens voor de drie tijdvakken (eerste, tweede en derde tijdvak) in 2015 en de jaren daarvoor. Bron: Cito.

Aantal uitgeleverde digitale examens en toetsen

Naast de centraal schriftelijke examens op papier, zijn er centrale examens en toetsen waarbij de computer wordt gebruikt. Voor de meeste examens wordt Facet gebruikt. Dit is examensoftware waarin de vraag wordt getoond en het antwoord wordt gegeven. Ook de correctie vindt in Facet plaats. In het vo worden in Facet aangeboden: de centrale examens vmbo bb en kb, de minitoetsen als onderdeel van de cspe’s en de rekentoets.

Daarnaast worden voor de cspe’s een aantal ICT-applicaties ingezet, zoals een boekhoudprogramma of CAD-programmatuur. Bij de kunstvakken vmbo gl/tl, havo en vwo schrijven kandidaten hun antwoorden op papier en wordt de computer als hulpmiddel gebruikt om de bronnen te tonen (in Autoplay).

vmbo algemeen
(bb/kb)
vmbo beroepsgericht
(minitoetsen/ICT-opdrachten)
vmbo gl/tl
(autoplay)
havo/vwo
(autoplay)

Toets- en Examenlijn 2015

Om de beantwoording van alle vragen over examens te stroomlijnen is er het Examenloket. Dit Examenloket is sinds maart 2014 de algemene ingang voor alle vragen over examens en over de rekentoets in het voortgezet onderwijs.

Bij specifieke, inhoudelijke vragen over de centrale examens of de rekentoets vo neemt de Toets- en Examenlijn van het CvTE de beantwoording van de vragen van het Examenloket over. De Toets- en Examenlijn beantwoordt vragen en opmerkingen naar aanleiding van de centraalexamenopgaven, rekenopgaven en correctievoorschriften vo.

Feiten en cijfers

Rekenen in het vo en het mbo

Rekentoets vo: aantal kandidaten per niveau en opleiding per periode

Rekenen maakt met ingang van het examenjaar 2016 in het vo alleen voor het vwo deel uit van de diplomabeslissing. Voor de overige schoolsoorten geldt dat rekenen verplicht is en dat het

resultaat op de cijferlijst vermeld wordt, maar dat het vooralsnog geen onderdeel uitmaakt van de slaag-zakbeslissing.

Rekentoets ER vo: aantal kandidaten

Vanaf het schooljaar 2015-2016 maken de aangepaste ER-toetsen voor leerlingen met ernstige rekenproblemen deel uit van het reguliere aanbod in het vo.

Rekenen: aantal kandidaten naar opleiding

Voor het mbo geldt dat rekenen verplicht is en dat het resultaat op de cijferlijst vermeld wordt, maar dat het vooralsnog geen onderdeel uitmaakt van de slaag-zakbeslissing.

Rekenen ER mbo: aantal kandidaten

Vanaf het schooljaar 2015-2016 maken de aangepaste ER-examens voor leerlingen met ernstige rekenproblemen deel uit van het aanbod in het mbo.

Centrale examens mbo

De centrale (pilot)examens Nederlandse taal en rekenen bestaan in het mbo op twee niveaus: niveau 2F geldt voor de entreeopleiding, mbo-2 en mbo-3. Niveau 3F geldt voor mbo-4. Vanaf 2017-2018 geldt voor de niveau-4-opleidingen dat deelname aan het centraal examen Engels (niveau B1) verplicht zal zijn.

Daarom is er een pilot gestart voor Engels mbo-4. In 2015 vond een verdere opschaling plaats van de afnames via Facet. Vanaf het studiejaar 2015-2016 zijn de centrale examens in het mbo volledig via Facet afgenomen.

Opschalen naar Facet

Het jaar 2015 stond in het teken van het opschalen van de afnames via het nieuwe computerexamensysteem Facet. Tot de zomervakantie konden instellingen de examens nog afnemen via ExamenTester of Facet. Vanaf de septemberafnames is examineren alleen nog mogelijk via Facet.

Voor de zomervakantie verliep de afname via Facet nagenoeg probleemloos. Met de release van een nieuwe versie van Facet op 1 juli zijn helaas problemen opgetreden tijdens de eerste twee afnameperiodes (september en november/december). Het algemene beeld is echter dat de examens over het algemeen zonder grote problemen afgenomen konden worden.

000.000

De centrale examens Nederlands, rekenen en Engels mbo-4 zijn gedurende vier afnameperiodes afgenomen. In totaal betrof het meer dan 400.000 afnames.

Op verzoek van de MBO Raad zijn in september 2015 twee extra afnamedagen Nederlands en rekenen 3F ingelast, zodat studenten nog voor 1 oktober hun diploma konden behalen. Bijna 4.000 studenten namen deel aan deze afnames.

Nu rekenen door het algemene beleid meer op de agenda staat, worden rekenproblemen bij examinering sneller zichtbaar.

Engels voor mbo-4

In februari vond de pre-pilot Engels plaats waaraan 5.000 studenten deelnamen. Ook verscheen in februari de syllabus voor dit examen. Vanaf 2017-2018 is dit examen (lezen en luisteren op niveau B1) verplicht voor mbo-4-studenten. Engels is al wel een verplicht onderdeel van de diplomabeslissing, deelname aan het door het CvTE ontwikkelde centrale examen nog niet.

Uit de evaluatie bleek dat zowel docenten als studenten tevreden waren over de opzet van dit examen. De eerste pilotafname vond plaats in december.

Feiten en cijfers

Centrale examens mbo

Nederlandse taal: aantal kandidaten naar opleiding

De centrale (pilot)examens Nederlandse taal bestaan in het mbo op twee niveaus: niveau 2F geldt voor de entree-opleiding, mbo-2 en mbo-3. Niveau 3F geldt voor mbo-4.

Engels mbo-4: aantal kandidaten pre-pilot en eerste pilotafname

Vanaf 2017-2018 is het examen Engels (lezen en luisteren op niveau B1) verplicht voor mbo-4-studenten. Engels is al wel een verplicht onderdeel van de diplomabeslissing, deelname aan het door het CvTE ontwikkelde centrale examen niet.

Staatsexamens vo

Net als voorgaande jaren is het aantal staatsexamenkandidaten toegenomen, met name in het voortgezet speciaal onderwijs.

CINOP deed opnieuw een onderzoek en constateerde een zichtbare kwaliteitsverbetering ten opzichte van 2011.

0.000

Ook dit jaar is er weer een toename te constateren van het aantal kandidaten. Het betreft een groei van 7% reguliere kandidaten en 14% vso-kandidaten ten opzichte van vorig jaar. Sinds 2008 is de toename van kandidaten vso verdrievoudigd en van regulier bijna verdubbeld.

Deskundigheidsbevordering

Om nieuwe examinatoren een goede start te geven voor het corrigeren van schriftelijke examens en het afnemen van mondelinge examens vindt elk jaar een informatie- en instructiebijeenkomst plaats.

Aandacht ging in het bijzonder uit naar de praktijk van de mondelinge examens. Nieuw dit jaar was de combinatie van adaptief toetsen en de vraagstelling/beoordeling volgens de indeling naar reproductie-, toepassings- en inzichtvragen. Het protocol voor de beoordeling van mondelinge examens is hierop aangepast om beter zicht te hebben op het verloop van een examen.

Schriftelijke college-examens

In 2015 is voor het eerst met adviescommissies gewerkt, onder meer bij de schrijfopdrachten voor de talen. Per vak kijkt een commissie van inhoudelijke experts kritisch naar het werk van de constructiegroep en voorziet de ontworpen college-examens van feedback.

Deze werkwijze was een succes en een verrijkende ervaring voor de constructeurs van de examens.

’Er is sprake van een zichtbare kwaliteitsverbetering van het mondelinge college-examen. NB: de kwaliteit van het mondelinge college-examen is tijdens de nulmeting in 2011 reeds met een voldoende beoordeeld.’

Feiten en cijfers

Staatsexamens vo

Totaal aantal kandidaten

In 2015 is er opnieuw een toename van het aantal kandidaten te constateren voor zowel individuele kandidaten als voor vso-kandidaten. De mogelijkheid voor bb- en kb-kandidaten om ook staatsexamen te doen en de grotere diploma-gerichtheid van vso-scholen speelt hierbij een rol.

Verhouding mondelinge en schriftelijke examens

De staatsexamens vmbo, havo en vwo bestaan evenals de eindexamens vo uit twee gedeelten: het centraal eindexamen en het college-examen. Het centraal (schriftelijk) examen is identiek aan het centraal examen van de reguliere scholen en wordt ook op hetzelfde moment afgenomen.

Het college-examen bestaat uit een mondeling examen, bij een aantal vakken aangevuld met een schriftelijk of praktisch college-examen.

mondeling
schriftelijk

Aantal uitgegeven diploma’s

deels
inwisseling
volledig
pakket
uitsluitend
inwisseling
vmbo tl o.g.v. gl
uitsluitend inwisseling
Volledig pakket

Kandidaten leggen examens af in alle vakken die nodig zijn voor het behalen van een diploma.

Deels inwisseling

Kandidaten leggen examens af in een aantal vakken en wisselen vervolgens de verkregen cijferlijst met de eerder verkregen cijferlijst in tot een diploma.

Uitsluitend inwisseling

Kandidaten verkrijgen diploma uitsluitend door inwisseling van een cijferlijst.

havo

vwo

vmbo bb, kb, gl en tl

Staatsexamens Nt2

In het onderwijsveld van de staatsexamens Nt2 hebben zich verschillende ontwikkelingen voorgedaan. Die hebben geleid tot veranderingen in de deelname aan de examens. Het CvTE heeft nieuwe middelen en wegen gezocht om de doelgroepen voor de examens op de juiste wijze en plaatsen te benaderen.

Als gevolg van deze veranderingen zijn promotie en voorlichting op steeds meer verschillende en nieuwe doelgroepen gericht. Het CvTE werkt hierbij nauw samen met het Steunpunt Staatsexamens Nt2 ITTA in Amsterdam.

Basiseducatie

Nt2-cursussen die plaatsvinden in het kader van de basiseducatie zijn door een recente wetswijziging voor een deel naar de open markt verplaatst. ROC’s zullen in de komende tijd per jaar hun aandeel in dit werk inleveren (25%, 50%, 75% en 100%).

Gemeenten kopen steeds meer zelfstandig, via aanbestedingen, cursussen in voor nieuwkomers, oudkomers en andere groepen anderstaligen (arbeidsmigranten, ouders van schoolgaande kinderen en bijstandsgerechtigden).

Inburgeraars

Inburgeraars zijn sinds 2013 zelf financieel verantwoordelijk voor hun Nt2-opleidingen; binnen drie jaar moeten zij voldoen aan hun inburgeringseis. Men moet in ieder geval het Inburgeringsexamen halen (niveau A2 van het Europees Referentiekader) ofwel het diploma Staatsexamen Nt2 Programma I of II (niveau B1 en B2).

Via de website van het CvTE, de website van DUO en middels brochures, nieuwsbrieven en informatiestands, wordt informatie over de staatsexamens Nt2 verspreid.

0.000

Bijna 9.000 kandidaten namen in 2015 deel aan een staatsexamen Nt2. Er werden in 2015 3.796 complete diploma’s uitgereikt en 5.540 certificaten voor deelexamens. In totaal is er 27.292 keer deelgenomen aan een staatsexamen Nt2.

Buitenlandse studenten

Het aantal buitenlandse studenten aan hogescholen en universiteiten neemt jaarlijks toe, zowel EU-studenten als niet EU-studenten. Het hoger onderwijs biedt een steeds groter deel van de opleidingen in het Engels aan. Steeds meer buitenlandse studenten kiezen voor een Engelstalige opleiding.

Tegelijkertijd zijn er campagnes die erop gericht zijn buitenlands talent voor de Nederlandse arbeidsmarkt te behouden. Het CvTE geeft aan deze laatste groep studenten voorlichting over de taaleisen voor hogeropgeleiden in Nederlandse bedrijven en instellingen.

Feiten en cijfers

Staatsexamens Nt2

Aantal deelnemingen en unieke kandidaten

Een examenprogramma Nt2 bestaat uit vier onderdelen: lezen, luisteren, schrijven en spreken. Als een kandidaat voor elk van de vier examenonderdelen is geslaagd, krijgt hij het diploma Staatsexamens Nt2. Kandidaten kunnen dus meerdere keren aan een of meer staatsexamenonderdelen deelnemen.

programma I
programma II

Aantal deelnemingen

Unieke kandidaten

Aantal uitgegeven diploma’s

In de afgelopen jaren hebben misschien wel vaak kandidaten aan de examens deelgenomen die daar nog niet aan toe waren. Inmiddels stijgen de gemiddelde slagingspercentages weer naar niveaus zoals voorheen: weliswaar verschillend per vaardigheid en per niveau, maar altijd tussen de 65 en 85%.

Computerexamensysteem Facet

Facet is in 2015 opgeleverd door DUO en voor verder beheer aan DUO overgedragen. Tegelijkertijd wordt Facet nog doorontwikkeld. Een nieuwe ontwikkeling daarbij is dat andere partijen belangstelling tonen voor dit

examenproduct. Iets wat door de overheid wordt toegejuicht. Facet is immers met publiek geld tot stand gekomen en het zou mooi zijn om delen ook weer aan de maatschappij te kunnen teruggeven.

Ontwikkeling

In 2015 is er flink doorgebouwd aan Facet. Er zijn nieuwe vraagtypes bijgekomen voor de diagnostische tussentijdse toets en voor de centrale examens in het vmbo bb en kb is de tweede correctie ingericht.

Ook is er een begin gemaakt om Facet geschikt te maken voor de adaptieve Centrale Eindtoets. En Facet wordt aangepast voor de staatsexamens Nt2. Hiervoor is het nodig om spraak op te kunnen nemen en te beoordelen.

Interesse van andere partijen

In 2015 is er vanuit verschillende partijen (uitgeverijen, scholenveld) veel interesse getoond, met name voor het gebruik van Facet voor andere toetsen en examens. Zo zou een aantal mbo-instellingen Facet graag gebruiken voor hun eigen instellingsexamens zodat studenten met maar één digitaal examensysteem hoeven te werken.

Ook vanuit het hoger onderwijs is belangstelling getoond. Een uitgeverij heeft gevraagd of ze de digitale rekenmachine in Facet mag gebruiken op haar oefenwebsite. Ook de andere aanbieders van eindtoetsen voor het basisonderwijs moeten gebruik kunnen maken van Facet.

Het CvTE vindt het nu tijd om de opbrengst terug te geven aan de partijen die deze open standaard gebruiken en ontwikkelen. Als erkenning hiervoor is het CvTE beloond.

Gebruik van open standaarden

Facet is gebouwd volgens het principe van open source en open standaarden. Een van de open standaarden die gebruikt wordt is QTI (Question and Test Interoperability). Deze standaard is van groot belang voor het onderwijs om toets- en examenmateriaal onderling uit te wisselen.

Om het gebruik van deze QTI-standaard te vergroten, werkte het CvTE in 2015 nauw samen met de standaardisatieorganisaties Edustandaard en IMS. Op deze manier wil het CvTE een rol spelen in de verdere ontwikkeling en acceptatie van de standaard. Het CvTE vindt het nu tijd om de opbrengst terug te geven aan de partijen die deze open standaard gebruiken en ontwikkelen.

Colofon

Redactie: College voor Toetsen en Examens
Ontwerp: en-publique.nl
Technische realisatie: Leukeleu
Fotografie/film: Marijke Volkers
April 2016